Header Ads

Header ADS

วิจารณ์หนังสือร่วมสมัย “ฟิกฮฺ อัล ญิฮาด” (1/4)

วิจารณ์หนังสือร่วมสมัย ฟิกฮุ อัล ญิฮาด” (1/4)
เขียนโดย ชัยคฺ ดร. ยูซุฟ อัล เกาะเราะฎอวียฺ



วิจารณ์โดย รอชิด อัล-ฆ็อนนูชียฺ

ความสำคัญของหัวข้อการวิจารณ์ในครั้งนี้เกิดจากการความน่าสนใจต่อแนวคิดสำคัญที่สุดแนวคิดหนึ่งในความคิดอิสลามร่วมสมัย นั่นคือการญิฮาด ซึ่งมีตำแหน่งสำคัญในโครงสร้างของศาสนาอิสลาม ญิฮาดตามที่กล่าวไว้ในหะดีษเป็น "จุดสูงสุดของอิสลามหรือยอดของศาสนา" โดยปรากฏมุมมองและท่าทีที่แตกออกไปอย่างกว้างขวางทั้งจากสายตาข้างในและภายนอกอิสลาม เป็นมุมมองที่มีผลกระทบอย่างยิ่งต่อความสัมพันธ์ระหว่างประเทศในแง่ของบทบาทที่เพิ่มขึ้นของอิสลามในระดับสากล 

ยิ่งไปกว่านั้น มุมมองต่างๆเหล่านั้นส่งผลกระทบต่อความสัมพันธ์ระหว่างมุสลิมเองกับรัฐบาล ของพวกเขา และผู้ที่ไม่ใช่มุสลิม,รวมทั้งในมุมมองของการตื่นตัวทั่วโลกมุสลิมทั้งในระดับของความเชื่อและการปฏิบัติ อันนำไปสู่การปฏิสัมพันธ์กันมากขึ้นระหว่างอิสลามในฐานะที่เป็นศาสนาหนึ่ง (ความเชื่อ, พิธีกรรม, ศีลธรรม) และเป็นอุดมการณ์หนึ่งที่มีอิทธิพลสูงต่อความคิดและการประพฤติปฏิบัติ ทั้งในทางสังคมและการเมือง หรือที่เรียกว่า"การเมืองอิสลามอันมีญิฮาดเป็นแกนกลางในฐานนะที่เป็นแนวทางหนึ่ง  

งานวิจารณ์ชื้นนี้เป็นผลจากสถานะอันสำคัญของบุคคลที่ได้นำเสนอมุมมองต่อแนวคิดที่สำคัญ แนวคิดนี้ นั่นคือ ชัยคฺ ยูซุฟ อัลเกาะเราะเฏาะวีย์ ผู้ดำรงตำแหน่งสำคัญในโลกอิสลามร่วมสมัย ซึ่งยืนยันได้จากบทบาทของท่านในระดับต่างๆ ท่านมีงานเขียนกว่า 150 เล่มครอบคลุมแนวคิดทุกด้านของอิสลามนอกจากจะเป็นสมาชิกสภา นิติศาสตร์และสำนักคิดสำคัญหลักหลายแห่งแล้ว ท่านยัง ได้รับเลือกให้เป็นประธานสหภาพนักปราชญ์มุสลิมนานาชาติ (President of the International Union of Muslim Scholars) รวมทั้งเป็นประธานสภายุโรปเพื่อการวิจัย และฟัตวา (The chairman of the European Council for Fatwa and Research) และองค์กรการกุศลจำนวนมาก ตลอดจนเป็นสมาชิกคณะกรรม สถาบันอิสลามศึกษาต่างๆ รวมไปถึงศูนย์ออกซ์ฟอร์ดเพื่ออิสลามศึกษา  (The Oxford Centre for Islamic Studies) ในฐานะของ "อิสลามการเมือง" ท่านเติบโตขึ้นในขบวนการ "ภราดรภาพมุสลิม" ดำรงตำแหน่งในระดับแกนนำคนสำคัญ ท่านยังเป็นผู้ที่โดดเด่นในโลกของสื่อสมัยใหม่ผ่านเว็บไซต์ที่สำคัญที่สุดของมุสลิมเว็ปไซต์หนึ่ง นั่นคืออิสลามออนไลน์(islamonline.net) รวมทั้งผ่านโปรแกรมประจำสัปดาห์ที่มีชื่อเสียงของท่านทางสถานีโทร ทัศน์อัลญะซีเราะฮฺ  Aljazeera ในรายการ"ชะรีอะห์ วัล หะยาต(ชะรีอะฮฺกับชีวิต) ที่มีผู้เฝ้าชมจำนวนมากกว่า 60 ล้านคนในแต่ละ สัปดาห์ 

ชัยค์ อัลเกาะเราะเฎาะวีย์ได้พัฒนาทฤษฎีพื้นฐานในอิสลามร่วมสมัย ผ่านมุมมองและจุดยืนทั้งหมดของเขา อีกทั้งยังเรียกร้องออกไปอย่างกว้างขวางโดยไม่เหน็ดเหนื่อยในประเด็นของแนวคิด วะสิฏิยะฮฺหรือทางสายกลาง ซึ่งได้รับแรงบันดาลใจจากซูเราะฮฺที่สองของอัลกุรอาน "และเราได้ทำให้พวกเจ้าเป็นประชาชาติสายกลาง

ท่านจึงได้เสนออิสลามในฐานะที่เป็นทางสายกลางระหว่างกลุ่มที่วิพากษ์วิจารณ์กับกลุ่มที่แข็งทื่อ เป็นทางสายกลางระหว่างวัตถุนิยมและจิตนิยม ทางสายกลางระหว่างปัจเจกนิยม(individualism-ยึดตนเองเป็นหลัก)กับคติรวมหมู่((collectivism-ยึดส่วนรวมเป็นหลักหรือกระทำอะไรตามๆกัน)) ระหว่างคตินิยมกับความจริงนิยม ฯลฯ ท่านนำเสนอการอิจญติฮาดในด้านต่างๆทั้งหมดของ ท่านโดยเริ่มจากมุมมองวะสิฏิยะฮฺ รวมไปถึงการอิจญติฮาดในส่วนที่เกี่ยวข้องกับการญิฮาดด้วย ดังปรากฏในหนังสุดล่าสุดของท่าน ฟิกฮุล-ญิ ฮาดการศึกษาร่วมสมัยของกฏเกณฑ์และปรัชญาผ่านกุรอานและซุนนะฮฺ 

ท่านได้กล่าวถึงการศึกษาค้นคว้าในเรื่องนี้ว่า ใช้เวลาศึกษาค้นอย่างต่อเนื่องเป็นเวลาหลายปี และสาละวนอยู่กับแนวคิดของท่านเป็นเวลานับทศวรรษผลจากความพยายามของท่านทำให้เกิดหนังสือที่สำคัญขนาดสองเล่ม ซึ่งท่านได้วางแนวคิดผ่านมุมมองวะสิฏิยะฮฺ มุมมองของท่านต่อประเด็นที่สำคัญเรื่องนี้ ทำให้ทฤษฏีญิฮาดของท่านมีความรัดกุมยิ่งขึ้น ซึ่งท่านหวังว่าจะเป็นการอุทิศสู่การวินิจฉัยต่อประเด็นที่เผ็ดร้อนนี้ หนังสือเล่มนี้เกิดขึ้นจากความเข้าใจที่กล่าวว่า เป็นสิ่งที่อันตรายและเสียหายอย่างยิ่งในเข้าใจญิฮาดผิดพลาด การละเมิดด้วยการหลั่งเลือดในนามของญิฮาด การละเมิด ทรัพย์สินและชีวิต อีกทั้งสร้างมลทินมีการกล่าวหาอิสลามว่ามีความรุนแรงและการก่อการร้าย ขณะที่อิสลามบริสุทธิ์จากสิ่งดังกล่าว อย่างไรก็ตามปัญหาของพวกเราในประเด็นเผ็ดร้อนดังกล่าวคือการที่ความจริงได้สูญหายไประหว่างความเลยเถิดสองด้านคือความสุดโต่งและความหย่อนยาน”  

การอธิบายของเราต่องานสำคัญชิ้นนี้จะมุ่งเน้นสร้างความกระจ่างต่อมุมมองทั่วไปของการญิฮาดในอิสลามตามทรรศนะของ ชัยคฺเกาะเราะเฎาะวีย์ที่วางอยู่บนอัลกุรอานและซุนนะฮฺตลอดจนเชื่อมโยงกับ มรดกด้านตัฟซีรฺและฟิกฮฺดังปรากฎอยู่ในบริบททางประวัติศาสตร์ที่เกี่ยวข้องกับเนื้อหานี้ รวมทั้งสภาพความเป็นจริงของรัฐประชาชาติมุสลิมที่ปรากฎอยู่ในปัจจุบันที่ เกี่ยวข้องกับความขัดแย้งซึ่งส่งผลให้มีการกดขี่ภายใน หรือการรุกรานจากภายนอก 

ภายใต้กระแสอำนาจในปัจจุบัน วัฒนธรรมสมัยใหม่ที่ให้คุณค่าอย่างยิ่งกับเสรีภาพ อีกทั้งกฎหมายระหว่างประเทศซึ่งให้การยอมรับอำนาจอธิปไตยของรัฐและสิทธิใน การทำสงครามปกป้องตนเอง จากบริบทดังกล่าวนี้เองที่มุมมองต่อญิฮาดของชัยคฺอัลเกาะเราะเฎาะวีย์ได้ ปรากฏขึ้น สิ่งที่เราจะสำรวจมิใช่รายละเอียดของเนื้อหา แต่เป็นภาพกว้างโดยทั่วไป, ประเด็นที่แปลกใหม่ และโดยเฉพาะอย่างยิ่งสิ่งที่เกี่ยวข้องกับคำถามทั้งจากภายในและภายนอกสังคม มุสลิม เช่นรากฐานของแนวคิดญิฮาดคืออะไร? ญิฮาดคืออะไร? รูปแบบเป็นอย่างไร? มีเป้าหมายอะไร? เป็นการปกป้องหรือการยึดครองก่อน? เป็นสงครามระหว่างดารุลอิสลามกับดารุลกุฟร์หรือไม่? ญิฮาดอยู่ที่ใดเมื่อพิจารณาจากกระแสของอุมมะฮฺในปัจจุบัน
..............................................  

ไม่มีความคิดเห็น

ขับเคลื่อนโดย Blogger.